ประวัติและการดูแลจัดการการศึกษานักเรียนทุนรัฐบาล


ประวัติของสำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศ และการดูแลจัดการการศึกษา

ในอดีตที่ผ่านมา ประเทศไทยได้เริ่มส่งคนไปศึกษาต่างประเทศครั้งแรกตั้งแต่ต้นกรุงรัตนโกสินทร์ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 3) โดยส่งไปศึกษาประเทศอังกฤษเป็นประเทศแรก นักเรียนที่ส่งไปศึกษาได้แก่ “นายฉุน” ซึ่งได้ศึกษาวิชาการเดินเรือ และฝากการดูแลไว้กับกัปตันเดินเรือสมุทร จากนั้น นับตั้งแต่สมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 4) จวบจนถึงปัจจุบัน ได้มีการส่งคนไทยไปศึกษาต่างประเทศโดยตลอด

 

การจัดการการศึกษาของนักเรียนไทยในต่างประเทศ เริ่มขึ้นครั้งแรกในประเทศอังกฤษ โดยระยะแรกมีผู้ดูแลนักเรียนเป็นชาวอังกฤษ ต่อมาในปี พ.ศ. 2471 หน้าที่ในการดูแลจัดการศึกษานักเรียนทุนรัฐบาลในต่างประเทศ ถูกกำหนดให้เป็นหน้าที่ของกรรมการรักษาพระราชบัญญัติ ( ก.ร.พ. ) ตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พุทธศักราช 2471 ต่อมา พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2476 ได้เปลี่ยนชื่อกรรมการดังกล่าวเป็น คณะกรรมการข้าราชการพลเรือน ( ก.พ. )

 

ปัจจุบันสำนักงาน ก.พ. มีสำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศ จำนวน 6 แห่ง ได้แก่ ออสเตรเลีย ญี่ปุ่น เยอรมนี ฝรั่งเศส อังกฤษ และ สหรัฐอเมริกา โดยมี อัครราชทูต ( ฝ่ายการศึกษา ) และ อัครราชทูตที่ปรึกษา (ฝ่ายการศึกษา)” เป็น ผู้ดำรงตำแหน่งหัวหน้าสำนักงาน มีหน้าที่เสมือนเป็น “ผู้ปกครอง” ของนักเรียน ทำหน้าที่ดำเนินการต่างๆ เกี่ยวกับด้านการดูแลจัดการศึกษาให้แก่บุคลากรภาครัฐ ข้าราชการลาศึกษาและฝึกอบรมในต่างประเทศ และนักเรียนที่อยู่ในความดูแลของ ก.พ. ในต่างประเทศ โดยสำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในประเทศฝรั่งเศส ( สนร. ฝรั่งเศส) ก่อตั้งครั้งแรกในปี 2505 ในอดีตที่ผ่านมา สนร.ฝรั่งเศส มีนักเรียนทุนรัฐบาลในความดูแลจำนวนไม่มากนัก ลักษณะการดูแลจัดการศึกษา จึงมีความใกล้ชิดให้การบริการดูแลเป็นรายบุคคล เปรียบการดูแลในลักษณะการดูแล ลูกหลานหรือคนในครอบครัว

 

ปัจจุบัน ภาครัฐมีการปรับเปลี่ยนรูปแบบการบริหารเป็นแบบบูรณาการ หรือ CEO ( Chef Executive Officer) หรือ ที่รู้จักกันดีในชื่อ “ทีมประเทศไทย” สำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศ จึงได้เข้าเป็นส่วนหนึ่งของทีมไทยแลนด์ ซึ่งดูแลรับผิดชอบโดย สถานเอกอัครราชทูต โดยมีเอกอัครราชทูตทำหน้าที่เป็นหัวหน้าทีมประเทศไทย นับตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547-ปัจจุบันจำนวนนักเรียนในความดูแลของ สนร. ฝรั่งเศสมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น ทำให้รูปแบบการทำงานแตกต่างจากอดีตโดยสิ้นเชิง สนร. ฝรั่งเศส จึงจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนรูปแบบการทำงาน โดยต้องขยายขอบเขตกว้างขึ้น ดังนั้น การดูแลนักเรียนจึงมีลักษณะที่ต่างจากในระยะแรก โดยต้องมีการจำแนกจัดกลุ่ม และใช้วิธีการบริหารดูแลจัดการที่แตกต่างกันไปตามลักษณะเฉพาะของนักเรียน ในแต่ละประเภท และมุ่งการทำงานในลักษณะประสานจัดให้มีโครงการเสริมด้านการดูแลจัดการการ ศึกษา พัฒนารูปแบบ โครงการ เทคโนโลยีที่ทันสมัยต่างๆ ให้มีความสะดวกรวดเร็วยิ่งขึ้น และการสร้างระบบพี่เลี้ยงและระบบเครือข่ายระหว่างนักเรียน และ สำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศ ตลอดจนการมุ่งส่งเสริม การจัดกิจกรรมด้านการพัฒนาทางวิชาการ โดยมีเป้าหมายสำคัญเพื่อให้นักเรียนสามารถสำเร็จการศึกษาได้อย่างสมบูรณ์


พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2551 มาตรา 13
ได้กำหนดให้สำนักงาน ก.พ. เป็นส่วนราชการขึ้นตรงต่อนายกรัฐมนตรี และทำหน้าที่เป็นเจ้าหน้าที่ของคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (ก.พ.) และคณะกรรมการพิทักษ์ระบบคุณธรรม ( ก.พ.ค.) โดยเป็นหน่วยงานกลางในการบริหารงานทรัพยากรบุคคลในราชการพลเรือน ภายใต้ระบบคุณธรรม ทำหน้าที่ส่งเสริมการพัฒนาข้าราชการ และบุคลากรภาครัฐให้มีคุณภาพชีวิตและการทำงานที่ดี ตลอดจนพัฒนาระบบการบริหารกำลังคนภาครัฐให้เป็นกลไกการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ชาติอย่างมีประสิทธิภาพ สำหรับภารกิจในการดูแลนักเรียนนั้น เป็นไปตามมาตรา 13 (9) “ดำเนินการเกี่ยวกับทุนเล่าเรียนหลวงและทุนของรัฐบาลตามนโยบายและระเบียบ ของ ก.พ. ตามมาตรา 8 (8)” มาตรา 13 (10) “ดำเนินการเกี่ยวกับการดูแลบุคลากรภาครัฐและนักเรียนทุนตามข้อบังคับหรือ ระเบียบของ ก.พ. ตามมาตรา 8 (9)” และ ตามข้อบังคับ ก.พ. ว่าด้วยการจัดการการศึกษา ควบคุมดูแล และการให้ความช่วยเหลือบุคลากรภาครัฐ และ นักเรียนที่อยู่ในความดูแลของ ก.พ. ในต่างประเทศ พ.ศ. 2551 ซึ่งกำหนดให้ สำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศ ทำหน้าที่แทน ก.พ. ในการดูแล และ ให้ความช่วยเหลือบุคลากรภาครัฐ และ นักเรียนที่อยู่ในความดูแลของ ก.พ. ในต่างประเทศ

 

ทั้งนี้ หน้าที่ความรับผิดชอบของสำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศ สามารถแบ่งประเภทหน้าที่ความรับผิดชอบหลักๆ สรุปได้ดังนี้

1. การดูแลจัดการศึกษา การให้คำแนะนำช่วยเหลือนักเรียนทุนรัฐบาล บุคลากรภาครัฐ และนักเรียนทุนอื่นๆที่ฝากอยู่ในความดูแลของ ก.พ.ตามระเบียบที่ได้รับมอบหมายจากสำนักงาน ก.พ. เพื่อให้สามารถสำเร็จการศึกษา ฝึกอบรม ตามโครงการระยะเวลาที่ได้กำหนดไว้

2. สนับสนุนกิจกรรมต่างๆ ที่เกี่ยวกับด้านการศึกษา โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างเครือข่ายความร่วมมือต่างๆ ในการให้ความช่วยเหลือซึ่งกันและกัน

3. พัฒนาเครือข่ายความร่วมมือประสานงานระหว่างสำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในต่างประเทศกับ สถาบันการศึกษา หน่วยงานภาครัฐและเอกชนของต่างประเทศ เพื่อประโยชน์ในการส่งเสริมงานดูแลจัดการการศึกษา

4. ภารกิจอื่นๆ ที่ได้รับมอบหมายจากสถานเอกอัครราชทูตและสำนักงาน ก.พ.


สำนักงานผู้ดูแลนักเรียนในประเทศฝรั่งเศส / มิถุนายน 2557